Scannen met digitale camera

[GladiusMaximus]

.

Door omstandigheden kan ik niet fotograferen zoals ik zou wensen.
Daarom heb ik ook maar wat terug gegrepen uit de oude doos.
Dat geeft mij toch wat afleiding.
Geïnspireerd door een topic van BenM over het scannen van dia’s.
forum/viewtopic.php?f=146&t=123036" onclick="window.open(this.href);return false;
Hij gebruikt de Nikon Coolscan V en ik heb in het verleden de Canon
CanoScan 2700F gebruikt.
Vlakbedscanners hebben me nooit kunnen bekoren.
Geen van die scanners haalt echter de kwaliteit die je met een
moderne digitale camera kunt bereiken.
Het is misschien iets omslachtiger, maar zeker de moeite waard.
Ik heb een opstelling in rechte lijn gemaakt.
Achteraan een LED paneel, voordeel stabiel licht CRI 95+, 6500K, helderheid regelbaar in 10 stappen.
Daaraan een 3-tal tubes zonder eigen glas en een adapter voor koppeling
aan het objectief, de Fujifilm XF 80mm F/2.8 Macro.
De camera is de Fujifilm X-T5, 40 MP, 14 bit RAW, 7728 x 5152
Geen scanner die daaraan kan tippen.

.

Dit is de opstelling

Dit het scanresultaat na inladen in Photoshop

Dit het resultaat na een eerste bewerking, wat vlekjes - ontruisen - iets verscherpen

Hier het eindresultaat na wat contrast en scherpte.

.

.

[BenM]

Prachtig resultaat! Leuk dat je dit onderwerp ook onder de aandacht brengt!

Voordat ik de Nikon Coolscan V vond op MP had ik dit aangeschaft : https://www.amazon.nl/dp/B09NNF1LQY?psc ... ct_details" onclick="window.open(this.href);return false; en ontdekte ik dat uit de meeste negatieven/dia's toch wel veel meer detail te halen was. De reden dat ik nu de Coolscan gebruik is omdat die ICE en kalibratie (via Silverfast) ondersteund en dat scheelt heel veel editwerk. Maar voor zwart-wit werkt ICE niet, dus dan is er geen verschil tussen beide methoden, met één verschil : met jouw opstelling gaat het digitaliseren vele malen sneller en krijg je, zoals te zien is, ook een prachtig resultaat.

[Frans]

Fraaie opstelling en resultaat ziet er goed uit.

Waar heb je de verschillende onderdelen vandaan?

[janjan33]

Ben wat is ICE?

[MarcoEOS]

Mooi om te zien wat je opstelling is. Persoonlijk vind ik een fotografische variant leuker dan een scanvariant.

Interessante test zou zijn om dezelfde dia eens door jouw opstelling én door de Coolscan V te halen.

[BenM]

Ben wat is ICE?

ICE staat voor Image Correction and Enhancement. Er wordt dan een infraroodscan van het oppervlak van de dia/het negatief gemaakt om stofjes, haartjes en krasjes te detecteren. Die worden dan door het scanprogramma automatisch weggewerkt.

Wat ik nog vergeten was te noemen is dat Silverfast (het scanprogramma) in totaal drie scans uitvoert, de infrarood scan (voor ICE) en twee "normale"scans, één met een beetje onderbelichting en één met een beetje overbelichting, die dan door de scansoftware worden samengevoegd tot de uiteindelijke foto. Da's een soort HDR techniek. Overigens stelt de Coolscan V automatisch scherp op de dia/het nagatief. M'n flatbeds konden dat niet en dat vind ik wel een gemis.

[BenM]

Interessante test zou zijn om dezelfde dia eens door jouw opstelling én door de Coolscan V te halen.

Mijn ervaring is dat soms de flatbed 't beste resultaat geeft, soms de Coolscan. Vanwege het gemis aan ICE bij gebruik van de camera ben ik daar niet verder mee gegaan en is die voor mij afgevallen voor kleur. Voor wat betreft zwart-wit verwacht ik dat het verschil vooral in het aantal DPI's zal zitten en dan bepaalt de kwaliteit van het originele negatief uiteindelijk of er verschil is. Gezien het feit dat ik nooit met een Nikon/Canon/Hasselblad/etc heb gefotografeerd in m'n analoge tijd verwacht ik voor m'n eigen opnamen geen verschil.

[GladiusMaximus]

.

@Frans
De combinatie is 40cm lang, naast camera en objectief, bestaat het uit de uitgebreidere versie van de door BenM vermelde set (na experimenteren met diverse losse onderdelen en plakwerk)
https://www.cameranu.nl/nl/p3275251/jjc ... -light-set" onclick="window.open(this.href);return false;
waarin alles zit wat je nodig hebt.
Ik gebruik al jaren Arca Swiss koppelingen, die ik nu gebruikt heb op een rails van 46 cm.
Geplaatst op een Gitzo statief met Really Right Stuff balhoofd.
Makkelijk verplaatsbaar en kan stevig op tafel staan.
Diafragma 5.6, ISO 160, Sluitertijd auto
Handmatig scherpstellen kan, maar autofocus werkt prima
Met belichtingscorrectie kan ik op het display de belichting al iets bijstellen.

@Marco en BenM
Lang geleden heb ik ook ICE getest, maar ik had veel Z/W negatief film en Kodachrome dia’s en dat ging niet werken.
Bovendien moest ik toch nog veel handmatig bijwerken en ook was ICE soms iets te enthousiast.
Pas ICE Professional kon met Kodachrome werken, maar daar hoorde de peperdure
Nikon Super Coolscan 9000 ED bij en dat was me iets te gortig, al kon je er wel ook middenformaten mee scannen.
Alle grote merken zijn lang geleden al gestopt met dit soort scanners.
Zeker met de verbeterde digitale camera’s van nu kun je veel beter en veel sneller scannen.
Met het huidige Photoshop kun je heel goed krasjes en stofjes wegwerken.
Het Neural Filter Fotoherstel – nog in beta – doet het prima.
Voor mij werkt het uitstekend met een prima resultaat.

.

.

[BenM]

.

@Marco en BenM
Lang geleden heb ik ook ICE getest, maar ik had veel Z/W negatief film en Kodachrome dia’s en dat ging niet werken.
Bovendien moest ik toch nog veel handmatig bijwerken en ook was ICE soms iets te enthousiast.
Pas ICE Professional kon met Kodachrome werken, maar daar hoorde de peperdure
Nikon Super Coolscan 9000 ED bij en dat was me iets te gortig, al kon je er wel ook middenformaten mee scannen.

.

Ik heb niet veel Kodachrome dia's, maar die ik heb, heb ik met gebruik van ICE ingescand met de Epson Perfection V850 Pro (flatbedscanner) en Silverfast. En dat gaf een uitstekend resultaat! Overigens noemt Silverfast dat iSRD, zie ook https://www.silverfast.com/download/doc ... -01-23.pdf" onclick="window.open(this.href);return false;). Ook sommige zwart-wit negatieven heb ik met behulp van ICE in kunnen scannen (ik dacht Ilford XP1). Ik gebruik ICE al tientallen jaren voor alle dia's en kleuren negatieven, die ik ingescand heb.

Digitaliseer je ook kleuren negatieven met jouw opstelling, GladiusMaximus?

[Frans]

Dank voor je antwoord.

[GladiusMaximus]

.

Ik gebruik deze opstelling ook voor het scannen van kleurnegatieven.
Wel een Heidelberg Tango overwogen, maar wegens ruimtegebrek ervan afgezien.
Voor het omzetten gebruik ik Negative Lab Pro in Lightroom en dat geeft goede resultaten.

.

.

[BenM]

.

Ik gebruik deze opstelling ook voor het scannen van kleurnegatieven.

Voor het omzetten gebruik ik Negative Lab Pro in Lightroom en dat geeft goede resultaten.

.

.

Dank je, ik ga 's kijken naar de mogelijkheden van Negative Lab Pro.

.

Wel een Heidelberg Tango overwogen, maar wegens ruimtegebrek ervan afgezien.

.

Een oude analoge TV geeft soms een veel aangenamer beeld om een oude videoband te bekijken dan een moderne 8k smarttv. En zo werkt 't ook met oude negatieven en dia's. Een betere scanner geeft niet persé een aangenamer beeld. Ik schrik soms van de hoeveelheid korrel, krasjes, pluisjes en andere beeldverstorende elementen die ik zie, als ik met de Coolscan inscan. Dan gebruik ik toch liever de Epson, omdat deze het meer maskeert.

[GladiusMaximus]

.

. . . Ik schrik soms van de hoeveelheid korrel, krasjes, pluisjes en andere beeldverstorende elementen die ik zie, als ik met de Coolscan inscan. Dan gebruik ik toch liever de Epson, omdat deze het meer maskeert.

Krasjes, stof, schimmel oké, maar korrel is integraal onderdeel van de gebruikte film/emulsie.
Dat wil je echt niet verwijderen, want dan krijg je een vreselijk soft beeld.
In de analoge tijd gebruikte je soms bewust een film met grovere korrel om een bepaald effect te bereiken.
Nu zijn er zelfs filters om die effecten na te bootsen in digitale beelden.
Het is altijd zaak om voor je gaat scannen de dia of negatief goed te reinigen en te ontdoen van stofjes.
Er zijn ook vloeistoffen die krasjes in de emulsielaag enigszins kunnen “dichten”.
Daarom noemde ik ook de Heidelberg Tango.
Voor het scannen op de drum worden de negatieven en de drum grondig gereinigd.
https://www.youtube.com/watch?v=JdjjOr9SESY&t=13s" onclick="window.open(this.href);return false;

.

.

[RGS]

Interessant om iets te lezen over de opstelling en over hoe dit werkt

[BenM]

Bedankt voor je reactie!

.

Krasjes, stof, schimmel oké, maar korrel is integraal onderdeel van de gebruikte film/emulsie.
Dat wil je echt niet verwijderen, want dan krijg je een vreselijk soft beeld.

.

De korrel is geen onderdeel van het onderwerp dat gefotografeerd werd en daarom ervaren als verstorend (voor de meesten van de mensen, die op m'n Flickr account foto's kijken heb ik gemerkt). Ik gebruik zowel Neat als Topaz Photo AI om de zichtbaarheid van korrel te verminderen. Dat het in een soft beeld resulteert is niet mijn ervaring

.

Er zijn ook vloeistoffen die krasjes in de emulsielaag enigszins kunnen “dichten”.
Daarom noemde ik ook de Heidelberg Tango.

.

Voor de Epson is daarvoor ook een "natte"oplossing te koop. Ik laat regelmatig 8mm film inscannen en zo'n film gaat dan door het "wetgate" proces (op basis van IPA), vlak voordat een beeldje gescand wordt. Dat geeft prachtige "schone" filmbeelden.

.

Voor het scannen op de drum worden de negatieven en de drum grondig gereinigd.
https://www.youtube.com/watch?v=JdjjOr9SESY&t=13s" onclick="window.open(this.href);return false;

.

Bedankt voor de link naar het filmpje, leuk om te zien! Voordat ik scan wordt het origineel eerst schoon geblazen en, afhankelijk van hoe vuil het is, gereinigd met Filmcleaner van Van Eck (hun vervanging voor de Tetenal Film cleaner). Welke gebruik jij?

[GladiusMaximus]

.

Tegenwoordig moet alles tak-scherp en glad zijn. Alle ruis moet eruit.
In mijn analoge tijd gebruikte ik Kodak Tri-X 400 ASA, mooi scherp maar met een heerlijke korrel die je in de doka zelfs nog wat opwaardeerde.
Als je dat met scannen en na bewerken eruit sloopt, haal je de kracht uit je foto.
Toegegeven het is een kwestie van smaak.

.

In de doka was Tetenal mijn favoriete chemie, ook voor het reinigen van films.
Nu gebruik ik dat nog maar heel weinig en nu met PEC-12
https://www.cameranu.nl/nl/p828475/pec- ... eaner-59ml" onclick="window.open(this.href);return false;
https://photosol.com/products/pec-12/" onclick="window.open(this.href);return false;
Lijkt me ook beter voor de “natte” oplossing van de Epson, want IPA is Isopropylalcohol zuiver 99+%.
Ik maak daar van alles mee schoon, maar geen kwetsbare films.

.

.

[BenM]

Bedankt voor je antwoord! PEC-12 heb ik ook staan. Ik las dat PEC-12 de emulsie zou kunnen losweken/beschadigen. Maar ik vermoed dat dat eigenlijk voor elke vloeistof geldt, die gebruikt wordt. Met de vloeistof van van Eck heb ik tot nu toe goede ervaringen.

Welke vloeistof de "natte" oplossing van Epson gebruikt wist ik niet (Epson zelf levert alleen de mount, geen vloeistof : https://www.epson.nl/nl_NL/producten/ac ... unt/p/1865" onclick="window.open(this.href);return false;). Ik heb 't opgezocht en zag op een youtube filmpje dat vloeistof van Aztec werden gebruikt : http://www.aztek.com/consumables.html" onclick="window.open(this.href);return false;.

100% IPA wordt gebruikt bij Wetgate voor films met bewegende beelden, zoals bij de HDS+ van Filmfabriek : https://scanpaleis.nl/media/smalfilm-di ... e-scanning" onclick="window.open(this.href);return false;.

Ik heb nog een vraag over het inscannen van negatieven met jouw opstelling. Ik heb het met mijn versie van jouw opstelling geprobeerd en ontdekte dat ik 1.5-2 stops moest overbelichten om een foto te krijgen waarbij de lichtverdeling (na omzetten) over het hele spectrum redelijk in balans was. Hoe bepaal jij de instelling van de camera bij het inscannen van negatieven?

[petervaneekelen]

Allemachtig mannen, wat een hoop informatie! Mocht ik ooit gaan scannen dan is dit een zeer behulpzame bron, waarvoor dank.

Ik moet toegeven dat ik nu niet alles doorlees en daarom wellicht ook niet begrijp waar je nu eigenlijk het negatief/de dia plaatst. Uiteraard tussen lens en led, maar is daar een raampje of zo voor?

En hoeveel tijd kostte je het om je voorbeeld van begin tot eind te processen, Gerard?

[GladiusMaximus]

@Ben
Bij een negatief is de belichting echt een dingetje.
Met een dia krijg je een duidelijk beeld op je display,
alsof je een gewone foto maakt.
Ook voor negatieven gebruik ik een vaste camera instelling
Diafragma 5.6, ISO 160, Sluitertijd auto
Om bij te regelen gebruik ik de knop voor belichtingscompensatie.
Op het display houd ik dan het histogram in de gaten en
zorg ik ervoor dat het “bergje” zoveel mogelijk in het midden staat.
Dat is dan vaak redelijk nauwkeurig, maar weer niet altijd.
Uiteindelijk zie je het pas bij de omzetting naar positief.
In Camera RAW kun je nog wat bijsturen, anders een nieuwe poging doen.

.

@Peter
Er zit een diahouder en een filmstrookhouder bij.
In de opstelling heb ik de diahouder voor twee dia’s gebruikt.
Die schuif je in het blokje aan het eind van de tubes.
Je ziet in het licht van de LED het halve bolletje, de handgreep waarmee
je schuift. Net boven de tubes zie je de rechterkant van de houder.
Als je het spul hebt opgesteld en de dia in de houder hebt geplaatst,
maak je gewoon een foto die je verder bewerkt in LR, PS of ander programma.
Deze dia was in goede staat en in balans, dus hoefde ik weinig te corrigeren.
Al met al ben je dan tussen de 5 en 10 minuten bezig.
Met negatieven is het wat omslachtiger zoals ik hierboven heb aangegeven.
De omzetting naar positief is ook een punt om de juiste kleuren te krijgen.
Voor de rest hangt het van de staat van het negatief af of je nog veel
moet retoucheren.

.

.

[BenM]

Bedankt voor je toelichting over de belichtingstijd voor negatieven, Gerard. Ik ga met jouw werkwijze aan de slag.